Historyczna nowa szkoła

Swą metodę badań ścisłą,

Sprowadzoną hurtem z Niemiec,

Rozpowszechnia ponad Wisłą

I nabywszy pogląd świeży,

Nowym łokciem dzieje mierzy.



Nie chcąc popaść w dawne błędy

Mesjanicznych mglistych mrzonek,

Koło polskich sztywnych karków

Okręciła swój postronek,

By zgiąć bytu żądzę dziką

Przed dziejowych praw logiką.



Czcząc spełnionych faktów kolej

I zwycięzców chytre godła,

Nie spostrzegła, że cześć siły

Za daleko ją zawiodła

I że z rąk jej rozbiór Polski

Wziął chrzest misji apostolskiej.



W pełnym świetle jej dochodzeń

Jasną gwiazdą lśni despotyzm

I wychodzi czysto na wierzch

Targowicy patrijotyzm...

Gdyż Kościuszko to był wariat,

Co buntował proletariat!



I tak dalej... i tak dalej...

Coraz śmielsze wnioski przędzie

I nicując dawne sądy,

Nie powstrzyma się w zapędzie,

Aż dowiedzie, że król Herod

Dobroczyńcą był dla sierot.


Jestże to prawdą, ze nad mą kołyską

Dzieckiem niebiańskie widziałem zjawisko

Anioła, który schylony nade mną

Z wolna mi z duszy noc odganiał ciemną,

I rozpostarłszy blasków swych koronę,

Miłością poił serce przebudzone,

A chociaż skrzydła otwierał do lotu,

Słodką nadzieją żegnał mnie powrotu?



Jestźe to prawdą, ze zniknął przedwcześnie,

Zaledwie sercem przeczuwany we śnie,

I ze już odtąd na próżno na ziemi

Za jego ślady goniłem jasnemi!

Aż zbłąkanemu nad ciemne otchłanie

Coraz mnie) dawne jaśniało świtanie,

I w duszy cudne zatarły się lica,

I ta powrotu słodka obietnica



Jestźe to prawdą, ze mi teraz znowu

Wolno zawierzyć anielskiemu słowu

I śnić, ze dusza stęskniona pizywola

Wiacającego z błękitów anioła?

Jestźe to prawdą, że mi teraz dano

Powitać widzeń jutrzenkę różaną

I pod je) skrzydeł opiekuńczych dwoje -

Znowu w opiekę oddać serce swoje?



3 grudzień 1879